Hoe zorg je voor een gezonde cultuur binnen je organisatie?

Je ziet het aan verschillende dingen: overleg waar weinig uit komt, medewerkers die verantwoordelijkheden terugleggen of spanningen die blijven sudderen. Soms zit het in kleine dingen: roddels bij de koffiemachine, veranderingen stuiten op weerstand of leidinggevenden die op de achtergrond blijven. Je voelt het aan als ondernemer, maar wellicht kun je de vinger niet op de zere plek leggen. Wat zien we in de praktijk?

• Kernwaarden ontbreken of worden niet nageleefd
• Hoge werkdruk, overwerken en lunch overslaan zijn de norm
• Slechte communicatie en eilandjes tussen afdelingen
• Waardering en ontwikkeling blijven achter
• Roddels, wij-zij-denken en een onveilige sfeer.

Een sterke organisatiecultuur bestaat uit drie verschillende aspecten; veiligheid, kwetsbaarheid en een duidelijk doel.

1. Zorg voor psychologische veiligheid.

Een gezonde bedrijfscultuur begint bij veiligheid. Als medewerkers zich veilig voelen, durven ze hun mening te geven, fouten toe te geven en ideeën aan te dragen zonder bang te zijn voor afwijzing of gedoe. Veiligheid ontstaat door verbinding: regelmatig contact, oprechte aandacht en ruimte voor ieders bijdrage. Medewerkers moeten het gevoel hebben dat ze erbij horen. Als ondernemer/leidinggevende doe je dit door: écht te luisteren, niet om te reageren maar om te begrijpen.

Wat je wilt is een werksfeer waarin mensen open durven te zijn over wat er misgaat, zodat je ervan kunt leren. Zoals een operator die durft te zeggen “Ik heb de machine verkeerd ingesteld” of een engineer die tijdens een projectoverleg zegt: “We lopen achter op schema, ik heb hulp nodig.” Zorg dat je als leidinggevende reageert op fouten met nieuwsgierigheid in plaats van boosheid.

2. Als leider durven zeggen dat je iets niet weet.

Sterke teams ontstaan als leiders niet doen alsof ze alles weten, maar laten zien dat ze anderen nodig hebben. Kwetsbaarheid nodigt uit tot samenwerking. Het verlaagt de drempel voor anderen om eerlijk te zijn over twijfels, fouten of zorgen. ‘Geen woorden maar daden’ is een uitspraak die wij vaak horen binnen technische bedrijven. Prima tot op zekere hoogte, maar het houdt groei tegen als je nooit laat zien dat je het ook even niet weet of hulp nodig hebt.

Wat je wilt: een cultuur waarin mensen vragen durven stellen, elkaar aanspreken en initiatief nemen, omdat ze zien dat jij dat ook doet.

3. Duidelijk doel = weten waar je naartoe werkt.

In technische bedrijven is de focus vaak op productie, projecten en planning. Maar als medewerkers niet weten wat zij bijdragen aan het geheel, werken ze vaak vanuit hun eigen takenpakket en halen ze er ook minder voldoening uit. Leg uit wat het einddoel is én minstens zo belangrijk: waarom doen we dit? Als mensen het ‘nut’ begrijpen van een verandering, is het makkelijker dit te accepteren.

Wat je als ondernemer kunt doen is blijven herhalen waarom jullie het werk doen dat jullie doen. Koppel de grote lijnen aan de dagdagelijkse praktijk: wat betekent dit concreet voor productie, planning of service? We merken vaak dat dit niet uitgelegd wordt.